Chương 2: Tiếng ngưng sai

Thanh kéo chiếc kính lúp lại gần, bật thêm ngọn đèn nhỏ rồi mới cầm con dao mỏng cạy nắp lưng. Nắp bật ra êm ru, quanh rãnh không có vết trầy nào, như người mở nó trước đây cũng cẩn thận như anh. Bên trong là bộ máy được lau dầu sạch sẽ, bánh lắc còn sáng, dây tóc cuộn đều như sợi chỉ đã được căng đúng lực.

Anh soi từng bộ phận một, chậm như đọc chữ khắc trên bia. Chân kính không mòn. Trục bánh xe không rơ. Dầu tra đúng chỗ, không có giọt nào chảy lan xuống bánh răng.

Đây là một chiếc máy được chăm như chăm một đứa trẻ. Thanh biết điều đó từ lúc chưa đọc hết mặt số. Một chiếc máy tốt không thể tự dừng đúng một giờ.

Anh đặt con dao xuống, áp tai vào mặt đồng hồ và nghe lại. Tiếng “tạch” vẫn đến, nhưng không đều. Có lúc cách nhau hai nhịp, có lúc chỉ một, như thứ gì đó nằm chặn dưới bánh xe, lúc lỏng lúc chặt.

Thanh đếm trong đầu, thói quen từ hồi cha còn dạy anh nghe máy bằng tai trần. Một. Hai. Ba. Tiếng thứ tư đến muộn hơn nửa nhịp.

Anh lần theo tiếng ấy đến cầu bánh xe. Dưới cầu có một chỗ hàn nhỏ, nhỏ đến mức nếu không nghiêng đèn thì mắt thường không thấy được. Anh đưa đầu kim gẩy vào, nhẹ như gẩy một hạt bụi, và một mẩu kim loại bằng hạt gạo bật lên, cắm đúng vào răng của bánh cót.

Anh nín thở. Chốt hãm. Một chốt hãm đặt bằng tay, giấu kỹ đến mức người thợ thường đi qua cả đời cũng không nhìn thấy. Anh chợt nghĩ đến chữ “giữ giùm” trong lời dặn của bà Tuyết, rồi gạt ý nghĩ đó đi, vì nó chưa có gì để đứng vững.

Anh xoay kính lúp, đọc lại vết dũa quanh chốt. Hai nhát chéo, rồi một nhát ngang, mỗi nhát đều dứt khoát, như người viết chữ không bao giờ viết lại. Anh thấy quen. Quen đến mức ngón tay tự muốn cầm dũa theo. Nhưng ký ức chỉ trượt qua đầu lưỡi rồi mất hút, như một cái tên đang ở ngay miệng.

Anh lẩm bẩm, như đang nói với người đã làm chốt này.

“Không phải hỏng. Người ta dừng nó.”

Khi anh đưa tay sang chiếc hộp chuông để tìm đường gỡ nắp, anh nhận ra nó nặng bất thường. Anh cân thử trong lòng bàn tay, nặng hơn một hộp chuông bình thường cả chục gram. Mép nắp đã bị hàn kín lại, đường hàn đều và mịn, không phải tay thợ tiệm nào cũng làm được.

Thanh lấy mũi dao khều thử, rồi rụt tay lại. Nếu phá mối hàn này, anh sẽ không còn đường lùi. Anh cần nghĩ kỹ hơn một chút.

Ngoài cầu thang có tiếng dép kéo lê, và tiếng cái khay gỗ va vào thành lan can. Thanh biết đó là mẹ mình trước khi bà đẩy cửa.

Bà Hạnh bước vào, tay bưng khay cơm có bát canh cua bốc khói. Mắt bà lướt qua bàn làm việc, qua chiếc quả quýt đang mở nắp sau, rồi dừng lại đúng nửa nhịp thở. Sau đó bà đặt khay xuống mép bàn, không nhìn anh.

“Canh cua hôm nay mẹ nấu ngọt lắm. Rau muống cũng là ở chợ sáng nay, còn tươi. Con ăn đi, đừng để nguội.”

“Mẹ biết cái này không?”

Bà xới cơm vào bát, động tác nhanh như đang đua với thời gian.

“Ăn đi con. Lúc nào chả nói chuyện đồng hồ, con ăn cho có sức đã.”

“Con hỏi mẹ có biết cái này không.”

Bà Hạnh đưa bát cơm cho anh, bàn tay bà run đến mức đũa chạm vào thành bát kêu lách cách. Bà vội rút tay về, nhìn xuống sàn gỗ, rồi lại nói về chuyện cái nồi áp suất ở nhà cần thay gioăng.

“Ăn đi con. Nguội mất rồi.”

Thanh không ăn. Anh nhìn bàn tay bà đang siết lấy vạt áo. Bà không khóc, cũng không giận. Bà chỉ đứng đó, như một người đã đứng ở chỗ này rất nhiều lần và không muốn đứng thêm lần nào nữa.

“Mẹ xuống đi, con ăn sau.”

Bà Hạnh gật đầu, quay lưng đi xuống. Tiếng dép kéo lê dần xa, rồi cửa bếp đóng lại.

Trong tiệm chỉ còn tiếng tích tắc của bức tường đồng hồ, hơn bốn mươi chiếc lệch nhau vài giây, nghe như mưa rơi trên mái tôn. Thanh đếm theo, đến một trăm rồi quên mất mình đang đếm gì.

Anh đặt chiếc quả quýt vào ngăn kéo, không đóng hẳn, rồi tắt đèn bàn. Trong bóng tối, tiếng “tạch” nhỏ vẫn vang lên đâu đó dưới lớp vỏ gỗ, không đều, như một người đang gõ cửa mà không dám gõ mạnh.

Sáng hôm sau, Thanh kéo cửa cuốn lên lúc bảy giờ. Ánh sáng mờ xám của mưa phùn tràn vào tiệm, kèm mùi bún chả từ đầu ngõ. Anh bước ra thềm, định hắt nước rửa vỉa hè như mọi ngày.

Bên kia ngõ, một người đàn ông cao gầy đang đứng dưới mái hiên nhà đối diện. Ông ta ôm chặt một chiếc hộp cơm sắt cũ bạc màu trước ngực, mắt không nhìn anh mà nhìn tấm biển đồng Khải Ký, như đang đọc lại một dòng chữ đã thuộc lòng từ lâu.